Badkamerbouwer uit Hattem failliet door zzp-regels, schuldeisers met lege handen

Een badkamerbouwer uit Hattem is failliet. Schuldeisers blijven met lege handen achter. De reden die in het nieuws wordt genoemd: strengere zzp-regels. Geen fraude, geen wanbeleid, geen slecht product. Een bedrijfsmodel dat niet meer paste binnen de regels zoals ze nu gehandhaafd worden.

We weten niet precies wat er bij dit bedrijf speelde. Werkte het met zelfstandigen die eigenlijk als werknemer werden ingezet? Kreeg het een naheffing die het niet kon dragen? Dat staat er niet bij. Wat wel duidelijk is: dit is geen op zichzelf staand incident. Het past bij een patroon dat bedrijven en werkgevers de laatste maanden steeds vaker tegenkomen.

De Belastingdienst heeft bedrijven onlangs nog opgeroepen om hun relatie met zzp'ers zorgvuldig te overwegen. Dat klinkt als een vriendelijk advies, maar het is ook een waarschuwing. Handhaving op schijnzelfstandigheid is geen ver-van-mijn-bed show meer. Bedrijven die jarenlang op dezelfde manier met zelfstandigen werkten, merken nu dat de regels anders worden uitgelegd dan ze gewend waren.

Tegelijkertijd wordt er gewerkt aan een nieuwe Zelfstandigenwet, die juist bedoeld is om duidelijkheid te scheppen. Wanneer ben je zzp'er, wanneer ben je eigenlijk in dienst, en wat mag een opdrachtgever wel en niet afspreken. Op papier is dat een goed idee. Niemand is gebaat bij onduidelijke regels die van geval tot geval anders worden uitgelegd.

Maar er klinkt ook kritiek. Volgens ZiPconomy kan die nieuwe wet de zzp-markt juist verder op slot zetten in plaats van opener maken. De bedoeling is duidelijkheid, het risico is dat de regels zo strak worden dat bedrijven en zelfstandigen minder ruimte krijgen om samen te werken, ook in gevallen waar dat prima zou kunnen.

Voor een bedrijf als die badkamerbouwer in Hattem komt die discussie te laat. Voor andere bedrijven, vooral in sectoren als de bouw waar veel met zelfstandigen wordt gewerkt, is het nu een kwestie van opletten. Niet omdat zzp'ers inhuren verboden is, maar omdat de manier waarop je dat doet er toe doet. Een contract dat op papier klopt maar in de praktijk een verkapt dienstverband is, kan je als bedrijf duur komen te staan.

Voor zzp'ers zelf is het ook geen prettige tijd. Je kunt een prima zelfstandige zijn met een duidelijke eigen praktijk, en toch merken dat opdrachtgevers terughoudender worden omdat ze het risico niet meer willen lopen. Onzekerheid bij de wetgever vertaalt zich direct naar onzekerheid op de vloer, bij de mensen die gewoon hun werk willen doen.

Wat er in Hattem precies fout ging, zullen we misschien nooit helemaal weten. Maar het laat wel zien dat dit geen abstracte discussie is voor juristen en beleidsmakers. Het raakt echte bedrijven, echte banen en echte schuldeisers die nu met niets achterblijven.